Lõi lọc không hỏng một lần là xong. Nó tắc dần, yếu dần, và người dùng thường chỉ để ý khi ly nước rót mãi không đầy. Thật ra máy đã “báo” từ sớm hơn thế, qua vài thay đổi nhỏ mà ai trong nhà cũng nhìn thấy được.
Dưới đây là sáu dấu hiệu nên dừng lại kiểm tra lõi, kèm cách đọc từng dấu hiệu cho đúng để không thay nhầm thứ chưa cần thay.
1. Nước chảy chậm hơn so với lúc mới lắp
Đây là dấu hiệu phổ biến nhất. Các lõi thô (lõi 1, 2, 3) giữ lại cặn, gỉ sét, bùn đất trong nước đầu vào. Càng giữ nhiều, khe lọc càng bít, nước đi qua càng khó. Kết quả là vòi nước tinh khiết chảy nhỏ dần, hoặc bình áp lâu đầy hơn trước.
Lưu ý: nước yếu chưa chắc do lõi. Áp lực nước nhà yếu, bơm của máy yếu, van hoặc bình áp có vấn đề cũng cho ra hiện tượng giống hệt. Bài Máy lọc nước chảy yếu: cần kiểm tra gì? đi lần lượt từng nguyên nhân.
2. Cốc lọc đầu tiên đổi màu nâu, vàng hoặc đỏ
Nhiều máy có cốc lọc trong suốt ở lõi số 1. Lõi mới màu trắng. Khi lớp ngoài chuyển nâu vàng hoặc đỏ gạch, lõi đã giữ một lượng cặn đáng kể. Màu càng đậm và lan càng sâu vào trong, lõi càng gần hết khả năng giữ cặn.
Nhà dùng nước giếng khoan hoặc ở khu vực đường ống cũ thường thấy lõi 1 đổi màu nhanh hơn hẳn so với mốc trong sách hướng dẫn. Đó không phải máy hỏng, mà là nguồn nước nhiều cặn.
3. Nước có mùi hoặc vị khác thường
Lõi than hoạt tính (thường là lõi số 2) có nhiệm vụ khử mùi clo và một phần chất hữu cơ. Khi than đã bão hoà, mùi clo hoặc mùi tanh có thể quay lại trong nước sau lọc. Nước có vị lạ, mùi nhựa hay mùi ẩm mốc cũng là lý do để kiểm tra ngay, không chờ đến kỳ thay lõi.
Nếu nước có mùi lạ kèm màu đục, nên ngừng dùng để uống cho tới khi kiểm tra xong.
4. Máy chạy lâu hơn mới đầy bình, hoặc chạy gần như không nghỉ
Máy lọc RO bơm nước qua màng rồi trữ vào bình áp. Khi lõi thô tắc hoặc màng RO bám bẩn, lượng nước qua màng giảm, máy phải chạy lâu hơn để đầy bình. Bạn sẽ nghe tiếng bơm kéo dài hơn mọi khi.
Trường hợp máy chạy liên tục không ngắt thì thường có thêm nguyên nhân khác như rơ le áp, van điện từ hoặc bình áp. Không nên để máy chạy như vậy lâu ngày vì bơm nóng và hao điện.
5. Đã quá mốc thay lõi mà chưa thay
Hầu hết các hãng đều in mốc thay lõi tham khảo trong sách hướng dẫn. Mốc này tính theo điều kiện nước “trung bình”. Nước nhà bạn nhiều cặn hơn, dùng nhiều người hơn thì mốc thực tế ngắn hơn. Nếu không nhớ lần thay gần nhất, cứ coi như đã đến lúc kiểm tra.
Bảng mốc tham khảo cho từng lõi có trong bài Lịch thay lõi lọc nước RO.
6. Chỉ số TDS sau lọc tăng bất thường
Nếu nhà có bút đo TDS, bạn có thể so chỉ số nước sau lọc theo thời gian. Chỉ số tăng rõ so với lúc mới thay màng là gợi ý màng RO giảm hiệu quả hoặc có chỗ nước chưa qua lọc lọt sang.
Bút TDS chỉ đo tổng chất rắn hoà tan, không cho biết nước có vi khuẩn hay kim loại nặng hay không. Dùng nó để so sánh xu hướng của chính máy nhà mình, đừng dùng để kết luận nước “sạch” hay “bẩn”.
Kiểm tra xong, nên làm gì?
- Chỉ lõi thô đổi màu, nước vẫn chảy bình thường: thay lõi thô theo đúng loại và kích thước đang dùng.
- Nước yếu dù lõi thô còn mới: kiểm tra áp lực nước vào, bơm, bình áp và màng RO trước khi mua thêm lõi.
- Nước có mùi, vị lạ: kiểm tra lõi than và các lõi chức năng, vệ sinh cốc lọc.
- Máy chạy không ngắt hoặc rò nước: tắt máy, khoá van cấp nước và gọi kỹ thuật, vì thường liên quan đến linh kiện chứ không chỉ là lõi.
Ghi lại ngày thay lõi bằng một mẩu giấy dán trong cánh tủ bếp. Lần kiểm tra sau bạn sẽ biết ngay lõi đã dùng bao lâu, và kỹ thuật cũng tư vấn được sát hơn.
Dịch vụ liên quan: Thay lõi lọc nước tại nhà.